Dokładnie 22 stycznia 1863 r. w Królestwie Polskim wybuchło Powstanie Styczniowe. Był to największy w XIX w. polski zryw narodowy, w którym udział brali także Przemyślanie, a przypominają o tym ich mogiły na Cmentarzu Głównym przy ulicy Juliusza Słowackiego.
W czwartek, 22 stycznia 2026 r., w 163. rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego w miejscu pochówku bohaterów Powstania Styczniowego odbyły się uroczyste obchody połączone z oznaczeniem grobów powstańców, wpisanych do ewidencji grobów weteranów walk o wolność i niepodległość Polski.
Modlitwie na cmentarzu przewodniczył bp Krzysztof Chudzio, biskup pomocniczy Archidiecezji Przemyskiej.
Następnie o istocie obchodów rocznicowych na Cmentarzu Głównym w Przemyślu mówił dr hab. Dariusz Iwaneczko, dyrektor rzeszowskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej. – Postanowiliśmy oznaczyć dwa nagrobki powstańców, których szczątki doczesne przyjęła przemyska ziemia po to, by pamięć o nich trwała, bo jak powiedział Tymon Terlecki: „Nie ma bez niej narodu”, a my jako wspólnota narodowa powinniśmy dbać o pamięć naszych przodków.
Podczas uroczystości głos zabrał Janusz Motyka, regionalista, który odkrył i zinwentaryzował 123 mogiły powstańców styczniowych. Jak mówił, przed nami stoi zadanie utrwalenia pamięci naszych lokalnych bohaterów. – Tu są nasi bohaterowie, którzy walczyli z caratem, walczyli z okupacją. IPN świetną robotę zaczyna robić oznakowując te groby. Ale stwórzmy takie miejsce pamięci, w jakiejś nowoczesnej formie, które będzie na trwale honorowało wszystkich tych ustalonych i znanych z nazwiska oraz tych, którzy spoczywają być może na tej nekropolii, ale jeszcze nie są ustaleni. To jest apel do władz miasta, do różnych instytucji. Zróbmy coś konkretnego i niech to zostanie dla przyszłych pokoleń.
Podczas uroczystości rocznicowej, tabliczką „Grób Weterana” oznaczono dwie mogiły, wpisane do ewidencji grobów weteranów walk o wolność i niepodległość Polski: Leopolda Olszewskiego i ks. Teofila Karola Łękawskiego.
Tekst i zdjęcia: Stanisław Gęsiorski / radiofara.pl
